<?xml version="1.0" ?>
<!DOCTYPE book PUBLIC "-//KDE//DTD DocBook XML V4.5-Based Variant V1.1//EN" "dtd/kdedbx45.dtd" [
  <!ENTITY % addindex "IGNORE">
  <!ENTITY % Turkish "INCLUDE"
> <!-- change language only here -->
  <!ENTITY commands SYSTEM "commands.docbook">
]>

<book id="kcalc" lang="&language;">
<bookinfo>
<title
>&kcalc; El Kitabı</title>

<authorgroup>
<author
>&Bernd.Johannes.Wuebben; &Bernd.Johannes.Wuebben.mail; </author>

<author
>&Pamela.Roberts;&Pamela.Roberts.mail; </author>
<author
>&Anne-Marie.Mahfouf;&Anne-Marie.Mahfouf.mail; </author>
<othercredit role="translator"
><firstname
>Mesutcan</firstname
><surname
>Kurt</surname
><affiliation
><address
><email
>mesutcank@gmail.com</email
></address
></affiliation
><contrib
>-</contrib
></othercredit
> 
</authorgroup>

<copyright>
<year
>2001</year
> <year
>2002</year
> <year
>2005</year
>	<year
>2006</year>
<holder
>&Bernd.Johannes.Wuebben;, &Pamela.Roberts;, &Anne-Marie.Mahfouf;</holder>
</copyright>

<legalnotice
>&FDLNotice;</legalnotice>

<date
>2016‒07‒25</date>
<releaseinfo
>Uygulamalar 16.08</releaseinfo>

<abstract
><para
>&kcalc; masaüstü ortamınız için bir hesap makinesidir. Basit kipte, temel aritmetik işlemler için kullanılabilir; ancak bilimsel, istatistiksel ve sayısal sistem hesaplamaları için gelişmiş kipler de sağlar.</para
></abstract>

<keywordset>
<keyword
>KDE</keyword>
<keyword
>K Hesap</keyword>
<keyword
>hesap makinesi</keyword>
</keywordset>
</bookinfo>

<chapter id="introduction">
<title
>Giriş</title>

<para
>&kcalc; ilk bakışta göze çarpandan çok daha fazla matematiksel işlev sunar. Kullanılabilecek birçok işlev hakkında daha fazla bilgi edinmek için lütfen bu el kitabındaki klavye ivmelendiricileri ve kipleri bölümünü inceleyin.</para>

<para
>Birçok bilimsel hesap makinesinin olağan işlevselliğine ek olarak, &kcalc;’ın işaret etmeye değer şeyler sunduğunu düşünüyorum:</para>

<itemizedlist>
<listitem>
<para
>&kcalc; trigonometrik işlevler, mantık işlemleri sağlar ve istatistiksel hesaplamalar yapabilir.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>&kcalc; kendi görüntüsünden sayıları kesip yapıştırmanızı sağlar.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>&kcalc; önceki sonuçları rahatlıkla geri çağırmanızı sağlayan bir <firstterm
>sonuç yığını</firstterm
> içerir.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>&kcalc;’ın görüntü renklerini ve yazıtipini yapılandırabilirsiniz.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>Ayarlar iletişim kutusundaki &kcalc;’ın duyarlılığını, görüntülenen basamak sayısını ve virgülden sonraki basamak sayısını yapılandırabilirsiniz.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>&kcalc; bir işaretleme aygıtı kullanmadan &kcalc;’ı kullanmayı sağlayan, çok sayıda yararlı <link linkend="key-accels"
>düğme bağıntıları</link
> sunar.</para>
<para
>İpucu: &Ctrl; düğmesine basmak (ve basılı tutmak), her düğme üzerindeki ilgili düğme bağıntısını gösterir.</para>
</listitem>
</itemizedlist>

<!--see https://bugs.kde.org/show_bug.cgi?id=326481-->
<note
><para
>&kcalc;, pek çok yalın hesap makinesi tarafından kullanılan <ulink url="https://en.wikipedia.org/wiki/Calculator_input_methods#Immediate_execution"
>anında yürütme</ulink
> yerine okullarda öğretildiği biçimiyle düzgün işlem sırası sağlayan <ulink url="https://en.wikipedia.org/wiki/Calculator_input_methods#Infix_notation"
>Infix simgelemi</ulink
>’ni kullanır. </para
></note>

<para
>&kcalc; ile iyi eğlenceler!</para>

<para
>&Bernd.Johannes.Wuebben;</para>

</chapter>


<chapter id="usage">
<title
>Kullanım</title>
<sect1 id="general-usage">
<title
>Genel Kullanım</title>

<para
>Genel kullanım basittir ve en basit bilimsel hesap makinesinin çalışma şekline benzer; ancak aşağıdaki özel &kcalc; özelliklerini not edin:</para>

<variablelist>
<varlistentry>
<term
>Sonuç Yığını</term>
<listitem
><para
>&LMB; ile <guibutton
>=</guibutton
> düğmesine, klavyenizin &Enter; düğmesine veya <keysym
>=</keysym
> düğmesine bastığınız her zaman, görüntüdeki sonuç, &kcalc; yazılımının sonuç yığınına yazılır. Sonuç yığını arasında klavyenizin <keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
>Z</keycap
></keycombo
> ve <keycombo action="simul"
>&Ctrl;&Shift;<keycap
>Z</keycap
></keycombo
> düğme ikililerini kullanarak gezinebilirsiniz.</para
> 
</listitem>
</varlistentry
> 

<varlistentry>
<term
>Yüzde İşlevi</term>
<listitem>
<para
>Yüzde işlevi, çoğu hesap makinesindeki işleve göre biraz farklı çalışır. Ancak, bir kere anlaşıldığında, geliştirilmiş işlevselliği oldukça yararlıdır. Daha fazla ayrıntı için <link linkend="percent"
>yüzde</link
> işlevi ile ilgili bölüme bakın.</para>
</listitem
></varlistentry>
      
<varlistentry>
<term
>Kes ve Yapıştır</term>
<listitem>
<para
><itemizedlist>
<listitem>
<para
><keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
>C</keycap
></keycombo
> basmak gösterilen sayıyı panoya yapıştıracaktır.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
><keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
>V</keycap
></keycombo
> basarak panonun içeriği geçerli bir kayan noktalı değerse görüntüye yapıştıracaktır.</para>
</listitem>
<listitem>
<para
>&kcalc; görüntüsüne tıklayarak kopyalayıp yapıştırmak hâlâ olanaklıdır; ancak bu gelecekteki sürümlerde kaybolabilir.</para>
</listitem>
</itemizedlist>
</para
></listitem
></varlistentry>

<varlistentry>
<term
>Gelişmiş işlevler</term>
<listitem>
<para
>&kcalc;’ı ilk defa başlattığınızda, hesap makinesi yalnızca temel aritmetik hesaplamalar için düğmeler görüntüler.</para>
<para
><guimenu
>Ayarlar</guimenu
> menü girişinin altında &kcalc; için kip seçmek olanaklıdır: <link linkend="simple-mode"
>Basit</link
> veya <link linkend="science-mode"
>Bilim</link
> veya <link linkend="statistical-mode"
>İstatistik</link
> veya <link linkend="numeral-system-mode"
>Sayısal Sistem</link
> kipleri seçilebilirdir. Lütfen unutmayın ki, bu kipler &kcalc; geliştikçe yavaşça değişecektir.</para
> 
</listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
>Düğme Yerleşimi</term>
<listitem>
<para
>&kcalc; içerisindeki gelişmiş kiplere kolay erişim sağlamak için çoğu düğme ikinci bir yerleşime sahiptir. Düğmelerin ikinci yerleşimini görünür kılmak için <guibutton
>&Shift;</guibutton
> veya <keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
><keycap
>2</keycap
></keycap
></keycombo
> kısayollarını kullanın.</para
> 
</listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
>Geçmiş</term>
<listitem>
<para
>Geçmiş alanı, &kcalc;’ın etkin oturumu dahilinde &kcalc;’ta yapılan tüm hesaplamaları gösterir. Geçmiş içeriğini temizlemek için <guibutton
>AC</guibutton
>’ye tıklayın veya <keycap
>Sil</keycap
> düğmesine basın. Geçmişi etkinleştirmek veya devre dışı bırakmak için menü çubuğundan <guimenu
>Ayarlar</guimenu
> ve <guilabel
>Geçmişi Göster</guilabel
> yolunu izleyin veya <keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
>H</keycap
></keycombo
> kısayolunu kullanın.</para>
</listitem>
</varlistentry>

</variablelist>
</sect1>


<!-- describing MODES here -->

<sect1 id="simple-mode">
<title
>Basit Kip</title>
<para
>Bu kipte yalnızca temel hesaplamalar için gerekli olan düğmeler ve işlevler bulunur.</para>
<para
>Bir faturadaki tüm ögeleri toplamak istiyorsanız bu kipi seçmek isteyebilirsiniz.</para>
</sect1>


<sect1 id="science-mode">
<title
>Bilim Kipi</title>

<para
>Bu kip içerisinde düğmelerin sol sütunları trigonometrik işlevlere ayrılır:</para>

<informaltable
><tgroup cols="2">
<thead>
<row
><entry
>Düğmeler</entry>
<entry
>İşlev</entry
></row>
</thead>
<tbody>
<row
><entry
><guibutton
>Hyp</guibutton
></entry>
<entry
>Hiperbolik alt kipine girin. Hyp Sin; örneğin hiperbolik sinüstür: sinh</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Sin</guibutton
></entry>
<entry
>Sinüsü hesapla</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; <guibutton
>Sin</guibutton
> veya <guibutton
>Asin</guibutton
></entry>
<entry
>Ters sinüsü hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Cos</guibutton
></entry>
<entry
>Kosinüsü hesapla</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; <guibutton
>Cos</guibutton
> veya <guibutton
>Acos</guibutton
></entry>
<entry
>Ters kosinüsü hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Tan</guibutton
></entry>
<entry
>Tanjantı hesapla</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; <guibutton
>Tan</guibutton
> veya <guibutton
>Atan</guibutton
></entry>
<entry
>Ters tanjantı hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Log</guibutton
></entry>
<entry
>10 tabanında logaritma hesaplar</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; <guibutton
>Log</guibutton
> veya 10<superscript
>x</superscript
></entry>
<entry
>10 üzeri x kuvvetini hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Ln</guibutton
></entry>
<entry
>Doğal logaritmayı hesaplayın. Bu log e tabanındadır</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; <guibutton
>Ln</guibutton
> veya e<superscript
>x</superscript
></entry>
<entry
>x üssünde e (doğal logaritma tabanı) hesapla</entry
></row>

</tbody
></tgroup
></informaltable>

<para
>İkinci sütunda cebirsel işlevler için düğmeler bulunur:</para>

<informaltable
><tgroup cols="2">
<thead>
<row
><entry
>Düğmeler</entry>
<entry
>İşlev</entry
></row>
</thead>
<tbody>
<row
><entry
><guibutton
>Kip</guibutton
></entry>
<entry
>Öklit bölmesinin kalanını hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>Mod</guibutton
> veya <guibutton
>IntDiv</guibutton
></entry>
<entry
>Tamsayı bölme (bölümün tamsayı kısmı)</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>1/x</guibutton
></entry>
<entry
>Bir numara için karşılıklı hesap yap</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>1/x</guibutton
> veya <guibutton
>nCm</guibutton
></entry>
<entry
>İlk operand ögesini içeren herhangi bir küme için oluşturulabilen farklı ikinci operand ögesi alt kümelerinin sayısını hesapla (binom katsayısı)</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>xl</guibutton
></entry>
<entry
>Şu anki tamsayı işlenene (faktöriyel) eşit veya küçük olan tüm pozitif tamsayıların çarpımını hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>x²</guibutton
></entry>
<entry
>x’in karesini hesapla</entry
></row>

 <row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>x²</guibutton
> veya <guibutton
>√x</guibutton
></entry>
<entry
>x’in karekökünü hesapla</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>xʸ</guibutton
></entry>
<entry
>x üzeri y</entry
></row>

<row
><entry
>&Shift; x<superscript
>y</superscript
> veya x<superscript
>1/y</superscript
></entry>
<entry
>x üzeri 1/y</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>x³</guibutton
></entry>
<entry
>x’in üçüncü (kübik) kuvvetini hesaplar</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>x³</guibutton
> veya <guibutton
>∛x</guibutton
></entry>
<entry
>x’in üçüncü (kübik) kökünü hesaplar</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>x·10ʸ</guibutton
></entry>
<entry
>İkinci işlenenin birinci işlenen ve ondalık basamağının çarpımını hesaplar</entry
></row>

</tbody
></tgroup
></informaltable>

</sect1>


<sect1 id="statistical-mode">
<title
>İstatistiksel Kip</title>

<para
>Bu kipte düğmelerin sol sütunları istatistiksel işlevlere ayrılmıştır:</para>
<para
>Bu kipteki işlevselliğin çoğu, <guibutton
>Dat</guibutton
> düğmesinin çevresinde ortalanır. Bir sayı veri listesi oluşturmak için hesap makinesine bir sayı girin ve <guibutton
>Dat</guibutton
>’a basın. Art arda artan sayı, görüntüdeki veri <quote
>listesinin</quote
> hangi konumda yer aldığını gösterir. Geleneksel bir hesap makinesi yalnızca istatistiksel işlevler için üç değer saklar: Bir listedeki ayrı öge sayısı, girilen veri ögelerinin toplamı ve listedeki tüm veri ögelerinin karesinin toplamı. &kcalc; aslında her ayrı değeri saklarken, verinin ortanca değerini hesaplamanıza izin vererek farklılık gösterir. </para>

<informaltable
><tgroup cols="2">
<thead>
<row
><entry
>Düğmeler</entry>
<entry
>İşlev</entry
></row
></thead>

<tbody>
<row
><entry
><guibutton
>N</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen veri ögelerinin sayısını anımsa</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>N</guibutton
> veya <guibutton
>&Sgr;x</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen tüm veri kalemlerinin toplamını göster</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Mea</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen veri ögelerinin ortalamasını görüntüle</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>Mea</guibutton
> veya <guibutton
>&Sgr;x²</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen tüm veri kalemlerinin karesinin toplamını görüntüle</entry
></row>

<row
><entry
>&sgr;<subscript
>N</subscript
></entry>
<entry
>Standart sapmayı (n) göster</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> &sgr;<subscript
>N</subscript
> veya &sgr;<subscript
>N−1</subscript
> </entry>
<entry
>Popülasyonun standart sapmasını göster (n−1)</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Med</guibutton
></entry>
<entry
>Ortancayı görüntüle</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Dat</guibutton
></entry>
<entry
>Bir veri ögesi gir</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>Dat</guibutton
> veya <guibutton
>CDat</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen son veri ögesini temizle</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>CSt</guibutton
></entry>
<entry
>Girilen tüm veri ögesi deposunu temizle</entry
></row>

</tbody
></tgroup
></informaltable>

<para
>Sonraki iki sütun, <link linkend="science-mode"
>Bilim</link
> kipi bölümünde açıklanan trigonometrik ve cebirsel işlevler düğmelerini barındırır.</para>

</sect1>


<sect1 id="numeral-system-mode">
<title
>Sayısal Sistem Kipi</title>
<para
>Bu kip, ikilik, onaltılık, sekizlik ve ondalık olarak hesaplamak için düğmeler ve işlevler içerir.</para>

<para
>Soldaki açılır menü ile tabanı seçersiniz. Örneğin onaltılık bir sayı eklemek için aşağıdakileri yapın: Açılır menüden <guilabel
>Hex</guilabel
>’i seçin. Ardından bir numara girin ve 9’dan büyük rakamlar için <guibutton
>A</guibutton
> ve <guibutton
>F</guibutton
> harflerini kullanabilirsiniz. Rakam sistemi görünümünde, sayının ondalık, sekizlik ve ikilik sisteme dönüştürüldüğünü görebilirsiniz.</para>

 <para
>İkilik, sekizlik ve onaltılık sayılar, boşluklarla ayrılmaş basamak grupları olarak görüntülenebilirler. Bu tür gruplandırmalar sayıların okunabilirliğini artırır. Örneğin, <emphasis
>AF1C42</emphasis
> onaltılık sayısı, <emphasis
>AF 1C 42</emphasis
> olarak, ikişer basamaklarla gösterilebilir. Gruplandırma kapatılabilir veya ayarlanabilir. Yapılandırma iletişim kutusunu getirmek ve <guilabel
>Genel</guilabel
> sayfasından bu ayarı değiştirmek için <menuchoice
><guimenu
>Ayarlar</guimenu
><guimenuitem
>&kcalc; Uygulamasını Yapılandır…</guimenuitem
></menuchoice
> yolunu izleyin.</para>

<para
>Seçili bitleri görmek için <guimenu
>Ayarlar</guimenu
> menüsünden <guimenu
>Bit Düzenini Göster</guimenu
>’i seçmek isteyebilirsiniz.</para>

<para
>Bu kipte mantık işleçleri kullanılabilirdir. Bu işleçler şunlardır: <informaltable
><tgroup cols="2">
<thead>
<row
><entry
>Düğmeler</entry>
<entry
>İşlev</entry
></row
></thead>
<tbody>
<row
><entry
><guibutton
>AND</guibutton
></entry>
<entry
>İki sayı mantıksal AND’lenmiştir</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>OR</guibutton
></entry>
<entry
>İki sayı mantıksal or’lanmıştır</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>XOR</guibutton
></entry>
<entry
>İki sayı mantıksal XOR’lanmıştır</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Lsh</guibutton
></entry>
<entry
>Değeri sola kaydır</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Rsh</guibutton
></entry>
<entry
>Değeri sağa kaydır</entry
></row>

<row
><entry
><guibutton
>Cmp</guibutton
></entry>
<entry
>1’in tamamlayıcısını uygula</entry
></row>

</tbody
></tgroup
></informaltable>
</para>

<para
>İkinci sütun, <link linkend="science-mode"
>Bilim</link
> kipi bölümünde açıklanan cebirsel işlevler düğmelerini barındırır.</para>

<para
><guibutton
>A</guibutton
> to <guibutton
>F</guibutton
> düğmelerini içeren üçüncü sütun yalnızca <guilabel
>Hex</guilabel
> kipinde kullanılabilirdir. </para>
</sect1>

<!-- end of MODES -->


<sect1 id="memory-operations">
<title
>Bellek İşlemleri</title>

<para
>&kcalc; standart hesap makinelerinin verdiği bellek işlemlerine ek olarak sabitleri tutmak için altı yuvayı destekler.</para>

<sect2 id="standard_memory">
<title
>Standart Bellek İşlemleri</title>

<para
>&kcalc; sizin için işlem sonuçlarını hatırlayabilir ve daha sonraki hesaplamalarda yeniden kullanabilirsiniz. Bu işlevlere, <guibutton
>MR</guibutton
>, <guibutton
>MS</guibutton
>, <guibutton
>M+</guibutton
> ve <guibutton
> MC </guibutton
> etiketli etiketlerle erişebilirsiniz.</para>

<variablelist>
<varlistentry>
<term
><guibutton
>MS</guibutton
></term>
<listitem
><para
><guibutton
>MS</guibutton
> düğmesi, geçerli görüntüdeki sonucu belleğe kaydeder.</para
></listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>M+</guibutton
></term>
<listitem
><para
><guibutton
>M+</guibutton
> düğmesi, geçerli sonucu bellektekine ekler. Yani 20 varsa ve geçerli sonuç 5 ise bastığınızda bellekte 25 olacaktır. Eğer bellek boş ise <guibutton
>MS</guibutton
> gibi davranır ve sonucu kaydeder.</para
></listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>MR</guibutton
></term>
<listitem
><para
><guibutton
>MR</guibutton
> düğmesi bellekte saklanmış değeri getirir ve görüntüde gösterir.</para
></listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>MC</guibutton
></term>
<listitem
><para
><guibutton
>MC</guibutton
> düğmesi belleği temizler.</para
></listitem>
</varlistentry>
</variablelist>

<para
>Eğer bir değer bellekte saklandıysa hesap makinesi kipi belirtecinin yanındaki durum çubuğunda <guilabel
>M</guilabel
> belirir</para>
</sect2>

<sect2 id="constant_buttons">
<title
>Sabitler</title>

<para
><guibutton
>C1</guibutton
> ve <guibutton
>C6</guibutton
> aralığındaki altı sabit düğmesi, yalnızca menü çubuğundan erişilebilen <guimenu
>Ayarlar</guimenu
><guilabel
>Sabit Düğmeleri</guilabel
> etkinleştirilmişse görünür olur. <guilabel
>Bilim Kipi</guilabel
>’nde ve <guilabel
>İstatistik Kipi</guilabel
>’nde kullanılabilirler.</para>

<para
>Her bir sabitte saklanan değeri görmek için fareyi düğmenin üzerinde gezdirin.</para>

<para
>&kcalc; görüntüsündeki değeri bu altı sabitten birinde saklamak için önce <guibutton
>&Shift;</guibutton
> düğmesine ve sonrasında <guibutton
>C1</guibutton
>–<guibutton
>C6</guibutton
> arasındaki istediğiniz düğmeye basın.</para>

<para
>Bir hesaplamada sabitlerden herhangi birini kullanmak için yalnızca istenen düğmeye basın (<guibutton
>C1</guibutton
>–<guibutton
>C6</guibutton
>), ilişkili sayı görüntülenecektir. </para>

<para
>Sabitler düğmesinin etiketini hangi düğmenin hangi sabiti tuttuğunu hatırlamasını kolaylaştırmak için değiştirmek olanaklıdır. <guibutton
>C1</guibutton
>–<guibutton
>C6</guibutton
> düğmelerinin üzerine farenin sağ düğmesi ile tıklayın. <guilabel
>Ad Ayarla</guilabel
> yapabileceğiniz bir açılır menü görüntülenir. </para>

<para
><guibutton
>C1</guibutton
>–<guibutton
>C6</guibutton
> düğmelerinden birine tıklanıp açılan menüden <guilabel
>Listeden Seç</guilabel
> kullanılarak seçilebilecek birçok önceden tanımlı sabit vardır. Sabitlere menü çubuğundaki <guimenu
>Constants</guimenu
> ögesinden de ulaşılabildiği halde, onları özel bir düğmede saklamak eğer bu sayı çok sık kullanılıyorsa gerçekten yardımcı olacaktır.</para>

</sect2>

</sect1>

<sect1 id="key-accels">
<title
>Tek Düğmeli İvmelendiriciler</title>

<para
>Hesapların klavyeden girişini basitleştirmek için &kcalc; çoğu işlev için tek düğmeli ivmelendiricilere sahiptir. Örneğin, <userinput
>7R</userinput
> veya <userinput
>7r</userinput
> girildiğinde, karşılık gelen 7 (1/7) hesaplanır.</para>

<para
>Bir hesaplama sırasında, &Ctrl; düğmesini basılı tutarak her bir düğmenin anahtar bağıntısını göstermesini sağlayabilirsiniz.</para>
<!-- Shift works like Caps Lock-->
<informaltable
><tgroup cols="3">
<thead>
<row
><entry
>Anahtar</entry>
<entry
>İşlev</entry>
<entry
>Notlar</entry
></row>
</thead>
<tbody>

<row
><entry
><keycap
>H</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Hyp</guibutton
></entry>
<entry
>Hyp Sin’deki gibi Hiperbolik, sinh</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>S</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Sin</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>C</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Cos</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>T</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Tan</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>N</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Ln</guibutton
></entry>
<entry
>e tabanında logaritma</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>L</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Log</guibutton
></entry>
<entry
>10 tabanında logaritma</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>Kontrol-2</keycap
></entry>
<entry
> <guibutton
>&Shift;</guibutton
></entry>
<entry
>Bu düğme için ikinci işlev. &eg; eğer arcsin istiyorsanız <userinput
>Kontrol-2 s </userinput
> yazın</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>\</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>+/−</guibutton
></entry>
<entry
>İşareti değiştir</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>[</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>x^2</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>^</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>x^y</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>!</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>xl</guibutton
></entry>
<entry
>Faktöriyel</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>E</keysym
></entry>
<entry
>x10<superscript
>y</superscript
></entry>
<entry
>Üs</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>&lt;</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>Lsh</guibutton
></entry>
<entry
>Sola kaydır</entry
></row>
<!-- no "<" on Lsh key only "
>" on Rsh key-->
<row
><entry
><keysym
>&gt;</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>Rsh</guibutton
></entry>
<entry
>Sağa kaydır.</entry
></row>
<row
><entry
><keysym
>&amp;</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>AND</guibutton
></entry>
<entry
>Mantıksal AND</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>x</keysym
> ya da <keysym
>*</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>X</guibutton
></entry>
<entry
>Çarp</entry
></row>

<row
><entry
><keysym
>/</keysym
></entry>
<entry
><guibutton
>/</guibutton
></entry>
<entry
>Böl</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>D</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Dat</guibutton
></entry>
<entry
>İstatistiksel kipde veri ögesi girin</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>|</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>OR</guibutton
></entry>
<entry
>Mantıksal OR. Unutmayın: <guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>OR</guibutton
> XOR’dur</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>R</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>1/x</guibutton
></entry>
<entry
>Evrik değer</entry
></row>

<row
><entry
>&Enter;</entry>
<entry
><guibutton
>=</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>Dönüş</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>=</guibutton
></entry>
<entry
></entry
></row>

<row
><entry
>&Backspace;</entry>
<entry
><guibutton
>&lt;=</guibutton
></entry>
<entry
>Son sayıyı sil</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>Sayfa Yukarı</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>C</guibutton
></entry>
<entry
>Temizle</entry
></row>

<row
><entry
>&Esc;</entry>
<entry
><guibutton
>C</guibutton
></entry>
<entry
>Temizle</entry
></row>
<!--
<row
><entry
><keycap
>Prior</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>C</guibutton
></entry>
<entry
>Clear</entry
></row>
-->
<row
><entry
><keycap
>Sayfa Aşağı</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>AC</guibutton
></entry>
<entry
>Tümünü temizle</entry
></row>
<!--
<row
><entry
><keycap
>Next</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>AC</guibutton
></entry>
<entry
>Clear all</entry
></row>
-->
<row
><entry
><keycap
>Sil</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>AC</guibutton
></entry>
<entry
>Tümünü temizle</entry
></row>

<row
><entry
><keycap
>:</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>Kip</guibutton
></entry>
<entry
>bölme kalanı</entry
></row>

<row
><entry
>&Alt;+<keycap
>6</keycap
> → &Alt;+<keycap
>1</keycap
></entry>
<entry
><guibutton
>C1</guibutton
></entry>
<entry
>C1’den C6’ya kadar depolanmış değeri kullan</entry
></row>

</tbody
></tgroup
></informaltable>

</sect1>
</chapter>

<chapter id="comments-on-specific-functions">
<title
>Belirli İşlevlerdeki Açıklamalar</title>

<sect1 id="mod">
<title
>Mod ve IntDiv</title>

<variablelist>
<varlistentry>
<term
><guibutton
>Mod</guibutton
>, görüntüdeki sayıyı sonraki girilecek sayıya bölümünden kalanını gösterir.</term>
<listitem
><para
><userinput
>22 Mod 8 = </userinput
> <emphasis
>6</emphasis
> sonucunu verecektir</para>
<para
><userinput
>22.345 Mod 8 = </userinput
> <emphasis
>6.345</emphasis
> sonucunu verecektir</para>
</listitem
></varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>&Shift;</guibutton
> <guibutton
>IntDiv</guibutton
>, görüntüdeki sayının sonra girilecek sayıya tam sayı bölümünü yapar.</term>
<listitem
><para
><userinput
>22 Üst Karakter IntDiv 8 = </userinput
> sonucu <emphasis
>2</emphasis
></para>
<para
><userinput
>22.345 Üst Karakter IntDiv 8 = </userinput
> sonucu <emphasis
>2</emphasis
> </para
></listitem
></varlistentry>
</variablelist>

</sect1>


<sect1 id="percent">
<title
>&percnt;</title>

<para
><guibutton
>=</guibutton
> düğmesi yerine kullanılır, <guibutton
>%</guibutton
> hesaplamada yapılan son işlemi aşağıdaki gibi yorumlar:</para>

<para
><itemizedlist>
<listitem>
<para
>Eğer son işleç + veya − ise ikinci değişken ilk işlenenin yüzdesi olarak yorumlanır. </para>
</listitem>
<listitem>
<para
>Eğer son işleç * ise bölüm sonucun 100 ile çarpımıdır. </para>
</listitem>
<listitem>
<para
>Eğer son işleç / ise sol işleninin, sağ işlenene göre yüzdesini ver. </para>
</listitem>
<listitem>
<para
>Diğer tüm durumlarda &percnt;, = düğmesi ile aynı sonuçları verir. </para>
</listitem>
</itemizedlist
></para>

<variablelist>
<varlistentry>
<term
>Örnekler:</term>
<listitem>
<para
><userinput
>150 + 50 %</userinput
> sonucu <emphasis
>225</emphasis
> (150 artı 50 sonucunun yüzdesi)</para>
<para
><userinput
>42 * 3 %</userinput
> sonucu <emphasis
>1.26</emphasis
> (42 * 3 / 100)</para>
<para
><userinput
>45 / 55 %</userinput
> sonucu <emphasis
>81.81…</emphasis
> (45, 81.81… 55 yüzdesi)</para>
</listitem>
</varlistentry>
</variablelist>

</sect1>

<sect1 id="lsh-rsh">
<title
>Lsh ve Rsh</title>
<variablelist>
<varlistentry>
<term
><guibutton
>Lsh</guibutton
> sola görüntülenen değerin tamsayı bölümünü sola kaydırır (2 ile çarpar), n bir sonraki giriş numarasıdır ve bir tamsayı sonucu verir (taban <guibutton
>Bin</guibutton
> olarak ayarlanır):</term>
<listitem
><para
><userinput
>10 Lsh 3 =</userinput
> <emphasis
>80</emphasis
> verir (10 üç kere 2 ile çoğaltılmıştır).</para>
<para
><userinput
>10,345 Lsh 3 =</userinput
> da <emphasis
>80</emphasis
> verir.</para
></listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>Rsh</guibutton
> değeri n kere sağa kaydırır (2’ye tam sayı bölünmeyi gerçekleştirir).</term>
<listitem
><para
><userinput
>16 Rsh 2 =</userinput
> <emphasis
>4</emphasis
> verir (16 iki kere 2’ye bölünmüştür).</para>
<para
><userinput
>16,999 Rsh 2 =</userinput
> da <emphasis
>4</emphasis
> verir.</para>
</listitem>
</varlistentry>
</variablelist>

</sect1>

<sect1 id="and-or-xor">
<title
>Cmp, And, Or ve Xor</title>

<para
><guibutton
>Cmp</guibutton
>, <guibutton
>And</guibutton
> ve <guibutton
>Or</guibutton
> işlevleri bit tabanlı mantıksal işlemler gerçekleştirir ve bu nedenle taban <guilabel
>Onluk</guilabel
> yerine <guilabel
>Onaltılık</guilabel
>, <guilabel
>Sekizlik</guilabel
> veya<guilabel
>İkilik</guilabel
> olarak ayarlanırsa daha anlamlı görünür. Aşağıdaki örneklerde taban <guilabel
>Bin</guilabel
> olarak ayarlanmıştır.</para>

<variablelist>
<varlistentry>
<term
><guibutton
>Cmp</guibutton
> 1’e göre tamamlayıcı (biti ters çevirir) gerçekleştirir.</term>
<listitem
><para
><userinput
>101 Cmp</userinput
> <emphasis
>111…111010</emphasis
> verir</para
> </listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>AND</guibutton
> mantıksal AND yapar.</term>
<listitem
><para
><userinput
>101 AND 110 =</userinput
> sonucu <emphasis
>100</emphasis
></para
> </listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>OR</guibutton
> mantıksal OR yapar.</term>
<listitem
><para
><userinput
>101 OR 110 =</userinput
> sonucu <emphasis
>111</emphasis
></para
> </listitem>
</varlistentry>

<varlistentry>
<term
><guibutton
>XOR</guibutton
> mantıksal XOR (özel OR) işlemini gerçekleştirir.</term>
<listitem
><para
><userinput
>101 XOR 110 =</userinput
> <emphasis
>11</emphasis
> verir</para
> </listitem>
</varlistentry>

</variablelist>
</sect1>
</chapter>


<chapter id="questions-and-answers">
<title
>Sorular ve Yanıtlar</title>

<qandaset>


<qandaentry>
<question
><para
>Euler sayısı e’yi nasıl elde ederim?</para
></question>
<answer
><para
>&kcalc; penceresinde <userinput
>1 Üst Karakter e<superscript
>x</superscript
></userinput
> düğmelerine basın; klavyede <userinput
>1 <keycombo action="simul"
>&Ctrl;<keycap
>2</keycap
></keycombo
> <keycap
>N</keycap
></userinput
> düğmelerine basın veya <menuchoice
><guimenu
>Sabitler</guimenu
><guimenuitem
>Matematik</guimenuitem
> </menuchoice
> menüsünü kullanın.</para
></answer>
</qandaentry>

<qandaentry>
<question
><para
>Virgülden sonra sabit basamakları nasıl elde ederim?</para
></question>
<answer
><para
>Menü çubuğundan <menuchoice
><guimenu
>Ayarlar</guimenu
><guimenuitem
> &kcalc; Uygulamasını Yapılandır…</guimenuitem
></menuchoice
> ögesini seçin, bu size bir yapılandırma penceresi açacaktır. <guilabel
>Ondalık kesinlik ayarlayıcısı</guilabel
>’nı denetleyin ve denetleyiciyi 2 gösterecek biçimde ayarlayın.</para
></answer
> </qandaentry>

<qandaentry>
<question
><para
>Peki ya kesinlik?</para
></question>
<answer
><para
>&kcalc; kesinliğini belirleyen ana faktör libc ve libmath’inizin <type
>long double</type
> C veri türünü destekleyip desteklemediğidir. Eğer öyle ise &kcalc; bunu derleme zamanında algılar ve sayıları temsil etmek için temel veri türü olarak kullanır. </para>

<para
>Yukarıdaki hesaplamaların doğru şekilde çalışması için &kcalc;’ın <guibutton
>Yapılandır</guibutton
> penceresindeki <guilabel
>Kesinlik</guilabel
>’i ayarlayın. &kcalc; kopyanız için temel veri türü varsa <type
>long double</type
> için olan 14 kesinliğini öneriyorum, aksi halde 8 veya 10’dur.</para>

<para
>Daha yüksek kesinlik, mutlaka daha iyi sonuçlar doğurmaz. Duyarlılıkla oynayın ve ne demek istediğimi anlayacaksınız.</para>
</answer>
</qandaentry>

</qandaset>
</chapter>

&commands;

<chapter id="copyright">
<title
>Emeği Geçenler ve Lisans</title>

<para
>&kcalc; program telif hakkı ©:</para>
<para
>&Bernd.Johannes.Wuebben; 1996–2000</para>
<para
>&kde; takımı 2000–2008</para>
<para
>&Evan.Teran; 2008–2013</para>

<itemizedlist>
<listitem
><para
>&Bernd.Johannes.Wuebben; &Bernd.Johannes.Wuebben.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Evan.Teran; &Evan.Teran.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Espen.Sand; &Espen.Sand.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Chris.Howells; &Chris.Howells.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Aaron.J.Seigo; &Aaron.J.Seigo.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Charles.Samuels; &Charles.Samuels.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&David.Johnson; &David.Johnson.mail;</para
></listitem>
</itemizedlist>

<para
>&kcalc;, <personname
><firstname
>Martin</firstname
> <surname
>Bartlett</surname
></personname
>’in yığın işletkesi hâlâ &kcalc;’ın bir parçası olan <application
>xfrmcalc</application
>’dan esinlenilmiştir.</para>

<para
>Belgelendirme telif hakkı © 2001, 2002, 2005, 2006, 2010:</para>
<itemizedlist>
<listitem
><para
>&Bernd.Johannes.Wuebben; &Bernd.Johannes.Wuebben.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Pamela.Roberts; &Pamela.Roberts.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&J.Hall; &J.Hall.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
>&Anne-Marie.Mahfouf; &Anne-Marie.Mahfouf.mail;</para
></listitem>
<listitem
><para
><personname
><firstname
>Eike</firstname
><surname
>Krumbacher</surname
></personname
> <email
>eike.krumbacher@x-eike.de</email
></para
></listitem>
</itemizedlist>

<para
>Çeviri: Mesutcan Kurt <email
>mesutcank@gmail.com</email
></para
><para
>Çeviri: Emir SARI <email
>emir_sari@icloud.com</email
></para
> &underFDL; &underGPL; </chapter>

</book>

<!--
Local Variables:
mode: sgml
sgml-minimize-attributes:nil
sgml-general-insert-case:lower
sgml-indent-step:0
sgml-indent-data:nil
End:
-->
